Google algoritmasına bırakmayın, okuyacağınız haberi siz seçin! Bodrum Haber’i tercih edilen kaynak yapın

Gıda fiyatlarındaki artışla mücadele kapsamında uzun süredir üzerinde çalışılan Hal Yasası değişikliğinde yeni bir aşamaya gelindi. Ticaret Bakanlığı ile ilgili bakanlıkların hazırladığı düzenleme, AK Parti Grup Başkanlığında değerlendirildi.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat da 4 Kasım 2026 tarihinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda yaptığı açıklamada, üretici birliklerinin ve kooperatiflerin güçlendirilmesini amaçlayan kanun taslağının AK Parti Meclis Grubuna sunulduğunu duyurdu.

Komisyoncudan Komisyoncuya Satış Yasaklanacak

Taslağın en önemli düzenlemelerinden biri, sebze ve meyvelerin tüketiciye ulaşmadan önce birden fazla aracı arasında el değiştirmesinin önlenmesi.

Planlanan düzenlemeye göre hal içerisinde:

• Komisyoncuların birbirlerine ürün satması yasaklanacak.

• Tacirlerin kendi aralarında gerçekleştirdiği satışlara sınırlama getirilecek.

• Aracı kuruluşların birbirlerine doğrudan ürün satmasının önüne geçilecek.

• Üretici birliklerinin ürünlerini doğrudan hallere ulaştırması desteklenecek.

Bu yolla ürünün üreticiden tüketiciye ulaşmasına kadar geçen ticari zincirin kısaltılması ve aracı maliyetlerinin azaltılması hedefleniyor.

Fahiş Komisyona Hapis Cezası

Yeni düzenlemede komisyonculara uygulanacak yaptırımların ağırlaştırılması da gündemde.

Normalin üzerinde komisyon alarak ürün fiyatlarının yükselmesine neden olan aracılara hapis cezası verilmesi planlanıyor.

Satış ve fiyat şeffaflığına ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere ise idari para cezalarının yanı sıra hapis cezası uygulanması değerlendiriliyor.

Ancak hapis cezalarının süresi ve hangi ihlallerin suç sayılacağına ilişkin kesin hükümler henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.

Market Raflarında Yerli Ürünlere Öncelik

Taslakta yerli tarımsal üretimin desteklenmesine yönelik düzenlemeler de bulunuyor.

Yerli ürünlere ağırlık veren marketlere vergisel avantajlar sağlanması ve zincir marketlerin raflarında belirli oranda yerli ürün bulundurmasının zorunlu hale getirilmesi değerlendiriliyor.

Ayrıca tarımsal kooperatiflerin sayısının artırılması ve üretici örgütlerinin pazarlama olanaklarının genişletilmesi hedefleniyor.

Tarladan Rafa Dijital Takip Sistemi

Düzenlemenin bir diğer önemli başlığı, sebze ve meyvelerin üretim noktasından satış noktasına kadar dijital ortamda takip edilmesi.

Planlanan sistemle ürünlerin ticari hareketlerinin kayıt altına alınması, stokların izlenmesi, satış işlemlerinin denetlenmesi ve kayıt dışı ticaretin önlenmesi amaçlanıyor.

Hallerin ürün kalitesi, gıda güvenliği ve stok denetimi konularındaki sorumluluklarının da artırılması öngörülüyor.

Üretici Birliklerine Yeni Destekler

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, üretici birlikleri ve kooperatiflerin hallerde ve pazarlarda daha fazla yer almasını sağlayacak düzenlemeler üzerinde çalışıldığını açıkladı.

Bolat’ın verdiği bilgilere göre üretici örgütlerinin kendi hallerini kurabilmeleri için maddi destek sağlanması, vergi ve hal rüsumu gibi mali yükümlülüklerde muafiyetlerden yararlanmaları da taslak kapsamında bulunuyor.

Bu düzenlemeyle üreticilerin ürünlerini pazarlarken aracılara bağımlılığının azaltılması hedefleniyor.

Yeni Hal Yasası Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?

Dokuz maddelik taslağın 2026 yılı sonuna doğru TBMM gündemine gelmesi bekleniyor.

Düzenlemenin mali torba kanun teklifine eklenmesi veya ayrı bir kanun teklifi olarak Meclise sunulması seçenekleri değerlendiriliyor.

Yeni hükümler henüz yasalaşmadı. Dolayısıyla komisyonculara yönelik yeni yasaklar ve hapis cezaları yürürlüğe girmiş değil. Düzenlemenin kesin kapsamı, TBMM’ye sunulacak teklif metniyle netleşecek.

Editoryal değerlendirme: Bu düzenlemede asıl soru, aracı sayısının azaltılmasının tüketici fiyatlarına ne ölçüde yansıyacağı. Çünkü üretici fiyatıyla market fiyatı arasındaki fark yalnızca komisyonlardan oluşmuyor; taşıma, soğuk zincir, depolama, fire ve perakende giderleri de fiyatları etkiliyor.

Bodrum açısından ayrıca önemli bir nokta var: Üretici birliklerine doğrudan satış imkânı tanınması, Muğla’daki tarımsal üreticilerin pazara erişimini kolaylaştırabilir. Ancak bunun için üreticilerin örgütlenmesi ve lojistik altyapının güçlendirilmesi gerekiyor.